17:34 ICT Chủ nhật, 07/06/2020

Tin tức



VKSND Tối cao
Văn bản quy phạm pháp luật
Trang thông tin điện tử Tạp chí Kiểm Sát
Đại Học KSHN
Đời sống & Pháp Luật
Bảo vệ pháp luật

Hoạt động


Trang chủ » Tin tức » Trao đổi nghiệp vụ

CHÀO MỪNG ĐẠI HỘI ĐẢNG BỘ VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN THÀNH PHỐ CẦN THƠ LẦN THỨ VII, NHIỆM KỲ 2020 - 2025

Về quy định trả hồ sơ để điều tra bổ sung theo Bộ luật tố tụng hình sự 2015

Thứ ba - 10/12/2019 16:36

Các quy định trả hồ sơ để điều tra bổ sung tại các Điều 245, 246, 280 của Bộ luật tố tụng hình sự 2015 (gọi tắt là BLTTHS), đồng thời được giải thích, hướng dẫn cụ thể trong Thông tư liên tịch số 02/2017/TTLT-VKSNDTC-TANDTC-BCA-BQP, ngày 22/12/2017 của VKSNDTC, TANDTC, Bộ Công an và Bộ Quốc phòng.

Theo đó, so với quy định của BLTTHS 2003 thì quy định về trả hồ sơ để điều tra bổ sung của BLTTHS 2015 có bổ sung về số lần trả hồ sơ để điều tra bổ sung, cụ thể tại khoản 2 - Điều 174 quy định “Thẩm phán chủ tọa phiên tòa chỉ được trả hồ sơ để điều tra bổ sung một lần và Hội đồng xét xử chỉ được trả hồ sơ để điều tra bổ sung một lần”, quy định này đã giới hạn cụ thể trong giai đoạn chuẩn bị xét xử, Tòa án có quyền trả hồ sơ yêu cầu điều tra bổ sung một lần và tại phiên tòa Tòa án có quyền trả hồ sơ yêu cầu điều tra bổ sung một lần. Tuy nhiên, trên thực tế có nhiều trường hợp xảy ra Thẩm phán lấy lý do chưa điều tra hết các nội dung trong Quyết định yêu cầu điều tra bổ sung lần 1; kết quả điều tra bổ sung lần 1 làm phát sinh những vấn đề mới cần điều tra bổ sung nên Thẩm phán ra quyết định trả điều tra bổ sung lần 2. Trong những trường hợp này nếu Tòa án không tiếp tục trả hồ sơ yêu cầu điều tra bổ sung thì việc giải quyết vụ án sẽ không đảm bảo khách quan, toàn diện, thiếu các chứng cứ cần thiết để buộc tội hoặc gỡ tội. Do đó, cần có quy định rõ hơn về số lần Tòa án trả hồ sơ yêu cầu điều tra bổ sung như quy định tại Điều 174 theo hướng “Thẩm phán chủ tọa phiên tòa chỉ được trả hồ sơ để điều tra bổ sung một lần đối một nội dung cần yêu cầu điều tra bổ sung và phải nghiên cứu toàn diện hồ sơ vụ án để phát hiện tất cả các nội dung cần yêu cầu điều tra bổ sung tại một thời điểm, sau đó ra yêu cầu điều tra bổ sung các nội dung đó trong cùng một quyết định”. Quy định như vậy sẽ thể hiện được sự chặt chẽ, tránh tình trạng tùy tiện, lạm dụng việc trả hồ sơ để kéo dài thời gian giải quyết vụ án.

Ngoài ra, về tại khoản 2 - Điều 246 BLTTHS 2015 có quy định “Nếu quyết định trả hồ sơ yêu cầu bổ sung không có căn cứ thì Viện kiểm sát có văn bản nêu rõ lý do, giữ nguyên quyết định truy tố và chuyển lại hồ sơ cho Tòa án”, khoản 2 - Điều 280 BLTTHS 2015 cũng quy định “Trường hợp Viện kiểm sát phát hiện có căn cứ trả hồ sơ để điều tra bổ sung thì Viện kiểm sát có văn bản đề nghị Tòa án trả hồ sơ”. Quy định này đã tạo sự chủ động cho Viện kiểm sát trong quá trình giải quyết vụ án hình sự, hạn chế được tình trạng giải quyết vụ án bị kéo dài, nếu Viện kiểm sát xét thấy quyết định trả hồ sơ có căn cứ thì mới thực hiện điều tra bổ sung, có thể tự mình hoặc trả hồ sơ cho Cơ quan điều tra bổ sung yêu cầu của Tòa án, nếu Viện kiểm sát xét thấy quyết định trả hồ sơ không có căn cứ thì làm văn bản nêu rõ lý do và chuyển trả hồ sơ cho Tòa án. Tuy nhiên, chưa có quy định cụ thể nào về việc Viện kiểm sát “xem xét tính có căn cứ” quyết định trả điều tra bổ sung của Tòa án để bác yêu cầu điều tra bổ sung của Tòa án, dễ dẫn đến tình trạng vì lý do thành tích hoặc lý do nào đó, một số đơn vị sẽ lạm dụng những quy định này. Trường hợp Viện kiểm sát vận dụng đúng, giữ nguyên Cáo trạng và có văn bản trả hồ sơ cho Tòa án. Khi đưa vụ án ra xét xử, Tòa án xét xử theo đúng quan điểm của Viện kiểm sát truy tố, bản án có hiệu lực pháp luật, không có kháng cáo, kháng nghị thì không có gì phải bàn. Tuy nhiên, trường hợp Viện kiểm sát giữ nguyên Cáo trạng và có văn bản trả hồ sơ cho Tòa án. Khi đưa vụ án ra xét xử, do không đủ căn cứ kết tội hoặc xác định khung hình phạt buộc Tòa án phải áp dụng nguyên tắc suy đoán vô tội để ra bản án. Sau đó, bản án bị kháng cáo, kháng nghị phúc thẩm và kết quả xét xử phúc thẩm hủy bản án sơ thẩm để trả hồ sơ điều tra bổ sung các nội dung mà Tòa án sơ thẩm đã yêu cầu nhưng Viện kiểm sát không điều tra bổ sung, thì việc xác định trách nhiệm trong trường hợp này như thế nào cũng chưa có quy định cụ thể.

 Do đó, thiết nghĩ các quy định về việc trả hồ sơ để điều tra bổ sung trong Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015 và hướng dẫn tại Thông tư liên tịch 02/2017, ngày 22/12/2017 mặc dù đã cụ thể, rõ ràng và hoàn thiện hơn so với quy định cũ, nhưng vẫn còn một số vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu, sửa đổi nhằm đảm bảo thực hiện thống nhất, tránh tình trạng tùy tiện, lạm dụng trong quá trình áp dụng.
 

Tác giả bài viết: Trần Thị Thu

Nguồn tin: VKS.H.Vĩnh Thạnh

Tổng số điểm của bài viết là: 4 trong 1 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

 

Thống kê

Đang truy cậpĐang truy cập : 20

Máy chủ tìm kiếm : 1

Khách viếng thăm : 19


Hôm nayHôm nay : 7738

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 51680

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 9735217


thi đua khen thưởng
Chuyên đề biển đảo
Trao đỗi nghiệp vụ
Số hóa hồ sơ tài liệu
Lịch xét xử