20:57 ICT Thứ hai, 24/02/2020

Tin tức



Trang thông tin điện tử Tạp chí Kiểm Sát
Đại Học KSHN
Bảo vệ pháp luật
Đời sống & Pháp Luật
VKSND Tối cao

Hoạt động


Trang chủ » Tin tức » Trao đổi nghiệp vụ

KỶ NIỆM 90 NĂM NGÀY THÀNH LẬP ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM (3/2/1930 - 3/2/2020)

CHUYÊN ĐỀ: “THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG TRONG CÔNG TÁC KIỂM SÁT THI HÀNH ÁN DÂN SỰ CHỦ ĐỘNG” (Phần 1)

Thứ sáu - 07/02/2020 09:27
A.  PHẦN MỞ BÀI

Công tác kiểm sát thi hành án dân sự, hành chính là một trong những công tác thực hiện chức năng kiểm sát hoạt động Tư pháp của Viện kiểm sát nhân dân. Thực hiện tốt công tác này là yếu tố quan trọng quyết định chất lượng và hiệu quả của nhiệm vụ bảo vệ lợi ích của Nhà nước, tổ chức và công dân theo đúng quy định pháp luật. Bởi lẽ, công tác thi hành án dân sự, hành chính là giai đoạn cuối cùng của một quá trình tố tụng hình sự (trách nhiệm dân sự trong hình sự), tố tụng dân sự và tố tụng hành chính. Nếu không thực hiện tốt công tác này, sẽ ảnh hưởng rất lớn đến lòng tin của người dân vào pháp luật của Nhà nước và đánh giá ngành Tư pháp không nghiêm, Bản án và quyết định có hiệu lực nhưng tổ chức thi hành không đạt hiệu quả.

Tại các Hội nghị tổng kết, triển khai công tác kiểm sát năm của Viện kiểm sát nhân dân các cấp đã nhìn nhận, đánh giá đúng thực tế về Công tác thi hành án dân sự, hành chính là “điểm nghẽn trong cải cách tư pháp” và Kế hoạch số: 01/KH-VKS ngày 18/01/2019, về công tác kiểm sát năm 2019 của Viện kiểm sát nhân dân thành phố Cần Thơ, đã chọn khâu công tác kiểm sát thi hành án dân sự, hành chính làm nhiệm vụ trọng tâm.

Qua kiểm sát hoạt động thi hành án dân sự, hành chính của Cơ quan thi hành án, cũng như công tác quản lý theo dõi về nghiệp vụ của Viện kiểm sát, nhìn chung các đơn vị, kiểm sát viên Viện kiểm sát nhân dân thành phố Cần Thơ đã tập trung tăng cường kiểm sát các việc thi hành án dân sự theo đơn yêu cầu của người được thi hành án, do số tiền phải thi hành nhiều và hoạt động thi hành án này rất dễ xảy ra vi phạm về cưỡng chế, kê biên quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất, dẫn đến khi bán đấu giá thành thì không giao được cho người mua trúng đấu giá, hoặc phân phối tiền thi hành án không đúng quy định và bị khiếu nại gay gắt, kéo dài từ người được thi hành án theo đơn yêu cầu, người phải thi hành án và người mua trúng đấu giá tài sản,… Ngược lại, việc thi hành án chủ động thường ít được quan tâm, vì từng việc thi hành án có số lượng tiền ít, hoặc thu cho ngân sách Nhà nước, hoặc tiêu hủy và ít có trường hợp bị khiếu nại. Song, trong thi hành án dân sự chủ động, cũng không kém phần dễ xảy ra vi phạm, vi phạm kéo dài và nghiêm trọng do hành vi lạm dụng chức vụ, quyền hạn trong quản lý tiền thi hành án, sử dụng trái phép tài sản Nhà nước, tham ô tài sản,…Đây là một trong những lý do mà người viết chọn chuyên đề “Thực trạng và giải pháp nâng cao chất lượng trong công tác kiểm sát thi hành án dân sự chủ động”, để tập thể Chi bộ, từng cá nhân Đảng viên nghiên cứu và trao đổi.
 
B- PHẦN NỘI DUNG
I. CƠ SỞ LÝ LUẬN:
Khoản 2 Điều 12 Luật thi hành án dân sự, được sửa đổi, bổ sung năm 2014, quy định: “Viện kiểm sát các cấp trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình kiểm sát việc tuân theo pháp luật về thi hành án của cơ quan thi hành án dân sự, Chấp hành viên, cơ quan, tổ chức và cá nhân có liên quan đến việc thi hành án nhằm bảo đảm việc thi hành án kịp thời, đầy đủ, đúng pháp luật” và Điều 28 Luật Tổ chức Viện kiểm sát nhân dân năm 2014, đã quy định rất cụ thể về nhiệm vụ, quyền hạn của Viện kiểm sát nhân dân khi kiểm sát thi hành án dân sự, thi hành án hành chính.

Theo khoản 2 Điều 36, Luật thi hành án dân sự, được sửa đổi, bổ sung năm 2014, thi hành án dân sự chủ động là thi hành án đối với phần bản án, quyết định sau: a) Hình phạt tiền, truy thu tiền, tài sản thu lợi bất chính, án phí, lệ phí Tòa án; b) Trả lại tiền, tài sản cho đương sự; c) Tịch thu sung quỹ nhà nước, tịch thu tiêu hủy vật chứng, tài sản; các khoản thu khác cho nhà nước; d) Thu hồi quyền sử dụng đất và tài sản khác thuộc diện sung quỹ nhà nước; đ) Quyết định áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời; e) Quyết định của Tòa án giải quyết phá sản.

II.THỰC TRẠNG CÔNG TÁC KIỂM SÁT THI HÀNH ÁN DÂN SỰ CHỦ ĐỘNG CỦA VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN THÀNH PHỐ CẦN THƠ

1.Tình hình thi hành án dân sự chủ động trên địa bàn thành phố Cần Thơ:

Trước tình hình an ninh, chính trị xã hội cả nước nói chung và  địa bàn thành phố Cần Thơ nói riêng có nhiều diễn biến phức tạp, khôn lường. Số vụ án hình sự, vụ, việc dân sự, kinh doanh thương mại, lao động, hành chính có chiều hướng gia tăng, dẫn đến gia tăng số bản án, quyết định của Tòa án, quyết định của Hội đồng xử lý vụ việc cạnh tranh và quyết định của Trọng tài thương mại (sau đây gọi chung là Bản án và quyết định) có hiệu lực pháp luật được thi hành hoặc chưa có hiệu lực nhưng được thi hành ngay. Từ đó, số việc thi hành án dân sự chủ động cũng tăng theo và ngày càng phức tạp.

Về số liệu, hiện nay hệ thống sổ sách và các báo cáo về thi hành án chưa chi tiết về số việc, số tiền thi hành án chủ động hay số việc, số tiền thi hành án theo đơn yêu cầu của người được thi hành án. Tuy nhiên, trong một bản án, quyết định thường có nhiều khoản thuộc diện chủ động khác nhau đối với nhiều người phải thi hành án hoặc nhiều người được thi hành án, do đó theo quy định của pháp luật một bản án, quyết định thường phải ra nhiều quyết định thi hành án chủ động hơn quyết định thi hành án theo đơn yêu cầu. Từ đó, việc thi hành án dân sự chủ động có số lượng lớn và ảnh hưởng nhiều đến chỉ tiêu thi đua về số việc thi hành án dân sự, hành chính.

Về tình hình chấp hành pháp luật trong tổ chức thi hành án dân sự chủ động của Cơ quan Thi hành án dân sự, đã có chuyển biến tích cực, thực hiện cơ bản đúng các quy định của pháp luật, đề ra nhiều biện pháp nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác thi hành án dân sự chủ động, đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của Nhà nước, tổ chức và cá nhân, thể hiện tính nghiêm minh của pháp luật, góp phần thúc đẩy nhanh, có hiệu quả hoạt động thi hành án dân sự.

Công tác thi hành án dân sự cũng nhận được sự quan tâm thường xuyên của các ngành, các cấp trên địa bàn thành phố Cần Thơ. Những khó khăn, vướng mắc trong việc tổ chức thi hành án dân sự đã được các ngành chức năng có liên quan quan tâm, chỉ đạo, phối hợp chặt chẽ, giải quyết có hiệu quả theo đúng quy định của pháp luật. Qua đó, tạo sự đồng thuận trong việc thi hành án, dẫn tới hạn chế để xảy ra vi phạm, sai sót, góp phần giữ gìn an ninh, trật tự, an toàn xã hội tại các địa phương.
Tuy nhiên, bên cạnh những ưu điểm là cơ bản, tình trạng cơ quan thi hành án dân sự và Chấp hành viên trong công tác quản lý, quá trình tổ chức thi hành án vẫn còn để xảy ra những vi phạm, nhiều việc thi hành án chủ động tồn đọng chưa giải quyết được. Chủ yếu là những việc thi hành án chủ động, cùng việc thi hành án theo đơn yêu cầu có tài sản cưỡng chế, kê biên, bán đấu giá nhưng chưa bán được hoặc tài sản bán đấu giá thành nhưng không tiến hành giao được tài sản cho người mua trúng đấu giá, do một số Chấp hành viên còn chủ quan trong việc áp dụng các quy phạm pháp luật về công tác thi hành án, chưa làm hết trách nhiệm khi giải quyết hồ sơ thi hành án dẫn đến những vi phạm trong tổ chức thi hành án, bị khiếu nại kéo dài, nên không thể thực hiện được việc thanh toán tiền thi hành án, có khoản chi thi hành án dân sự chủ động. Tại một số cơ quan thi hành án chạy theo chỉ tiêu thi đua, khi ra quyết định thi hành án chủ động, chưa được tổ chức thi hành đã phân loại, báo cáo hồ sơ thi hành xong. Đặc biệt, đặc thù cơ quan thi hành án dân sự có nhiều khoản thu, như: Phải trả tiền thu thi hành án theo đơn (số hiệu tài khoản 33531); Thu tạm ứng án phí, lệ phí tòa án (số hiệu tài khoản 3361); Thu trước quyết định thi hành án (số hiệu tài khoản 3362); Tiền, tài sản tang vật tạm giữ (số hiệu tài khoản 3363 và 3364); Tiền bán tài sản để thi hành án (số hiệu tài khoản 3365); Các khoản tạm chờ xử lý khác (số hiệu tài khoản 3368),… Trong đó, có nhiều khoản thu phải chờ bản án, quyết định của Cơ quan có thẩm quyền để thi hành, nên Cơ quan thi hành án dân sự luôn quản lý số lượng lớn tiền, tài sản, tang vật đã thu. Từ đặc thù này, dễ xảy ra một số cán bộ, công chức bị thoái hóa, biến chất, có hành vi lạm dụng chức vụ, quyền hạn trong quản lý tiền thi hành án, chi sai mục đích, sử dụng trái phép tài sản, tham ô tài sản Nhà nước,…dẫn đến bị khởi tố điều tra, truy tố, xét xử; nhiều cá nhân bị xử lý kỷ luật hoặc đang trong giai đoạn thu thập chứng cứ, làm rõ mức độ sai phạm.

2. Thực trạng công tác kiểm sát thi hành án dân sự chủ động của Viện kiểm sát nhân dân thành phố Cần Thơ

Công tác kiểm sát thi hành án dân sự, hành chính luôn được cấp ủy Đảng, Lãnh đạo đơn vị, Ban nội chính, Ban chỉ đạo THADS 02 cấp thành phố Cần Thơ quan tâm. Từ việc bố trí cán bộ, kiểm sát viên có trình độ, năng lực chuyên môn phù hợp, có tinh thần trách nhiệm; cơ sở vật chất cơ bản đảm bảo phục vụ cho công tác; việc chỉ đạo kịp thời, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong công tác thi hành án dân sự để nâng cao chất lượng và hiệu quả công tác; các cơ quan hữu quan, chính quyền địa phương, nhất là cơ quan thi hành án dân sự có sự phối hợp chặt chẽ với Viện kiểm sát, tạo điều kiện cho công tác kiểm sát được thuận lợi hơn.

Bên cạnh những thuận lợi, công tác kiểm sát thi hành án dân sự, hành chính gặp một số khó khăn nhất định, như: Biên chế làm công tác kiểm sát thi hành án 02 cấp thành phố Cần Thơ thiếu so với khối lượng công việc; cán bộ, kiểm sát viên cấp huyện thường được phân công nhiệm vụ kiêm nhiệm và một phần hạn chế về chuyên môn của cán bộ, kiểm sát viên trong công tác kiểm sát, trong thực hiện nhiệm vụ chuyên môn còn chưa có sự cố gắng nhiều, chưa khoa học, chưa đảm bảo giờ hành chính, được lãnh đạo đóng góp, chi bộ tổ chức tự phê bình và phê bình, ảnh hưởng đến chất lượng công việc.

Song, với tinh thần trách nhiệm, sự nỗ lực phấn đấu của tập thể, từng cán bộ, kiểm sát viên đã vượt qua khó khăn, đã phát hiện nhiều vi phạm, thiếu sót của Cơ quan thi hành án về thi hành án dân sự chủ động, nhất là qua các cuộc trực tiếp kiểm sát của Viện kiểm sát thành phố Cần Thơ phối hợp với cấp huyện, kiểm sát tại Chi cục Thi hành án dân sự. Kết quả, Viện kiểm sát đã ban hành nhiều kháng, kiến nghị đối với Cơ quan thi hành án, Cơ quan cảnh sát điều tra, Tòa án để yêu cầu khắc phục vi phạm.

Một số dạng vi phạm về thi hành án dân sự chủ động thường gặp như sau:

- Hồ sơ thi hành án dân sự chủ động trả lại tiền cho đương sự đã được tổ chức thi hành xong, nhưng do việc lập chứng từ kế toán không chính xác, hồ sơ thi hành án không lưu giữ đầy đủ chứng từ kế toán. Thời gian dài kiểm tra sổ kế toán nghiệp vụ còn số dư nhưng Cơ quan thi hành án đã không đối chiếu lại số tiền đã thu, chi, cũng không liên hệ với Tòa án để làm rõ những nội dung chưa rõ ràng, đã ra Quyết định thi hành án dân sự chủ động lần hai và đã chi trả tiền cho đương sự không đúng bản án, quyết định.

- Hồ sơ thi hành án chủ động chưa tổ chức thi hành nhưng vì chỉ tiêu thi đua mà chấp hành viên xếp loại “thi hành xong” và lập “Danh sách án ngoài” tự theo dõi riêng, hoặc không có lập danh sách; hoặc trường hợp hồ sơ đã báo cáo thi hành xong nhưng chưa chi trả được cho người được nhận tiền thi hành án theo Thông tư số 08/2015/TT-BTP ngày 26/6/2015 của Bộ Tư pháp, hướng dẫn Chế độ báo cáo thống kê thi hành án dân sự, Cơ quan thi hành án chưa mở sổ theo dõi Thụ lý số việc, số tiền để theo dõi riêng cũng như Báo cáo tài chính.

- Một số cơ quan thi hành án quản lý tiền thi hành án chi sai mục đích, như chi tạm ứng cá nhân, tạm ứng chi hoạt động thường xuyên của đơn vị; tình trạng thu tiền thi hành án nhưng để ngoài sổ kế toán, hoặc Kế toán tự điều chỉnh hạ một số khoản thu tiền tạm ứng án phí, hoặc ra phiếu chi tiền nhưng không chi tiền cho người được thi hành án gây thiếu hụt quỹ thi hành án.

- Cơ quan Cảnh sát điều tra, Cơ quan thi hành án còn vi phạm về bảo quản, chuyển vật chứng, giao nhận vật chứng, như: Cơ quan Cảnh sát điều tra chưa thực hiện quyết định của Viện kiểm sát về chuyển vật chứng đến cơ quan thi hành án dân sự; Cơ quan Cảnh sát điều tra, Cơ quan thi hành án chưa thực hiện niêm phong và gửi tại Kho bạc Nhà nước đối với vật chứng là vàng, tiền,…; lập biên bản giao nhận tang vật giữa các cơ quan không ghi cụ thể số lượng, trọng lượng, tên vật chứng theo quy định, dẫn đến thi hành án chủ động về tịch thu, tiêu hủy vật chứng hoặc xử lý tài sản thu giữ để đảm bảo thi hành án bị trễ hạn, gặp nhiều khó khăn.

Tác giả bài viết: Nguyễn Thị Chúc

Nguồn tin: VKS ND TP Cần Thơ

Tổng số điểm của bài viết là: 10 trong 2 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

 

Tổng hợp


Thống kê

Đang truy cậpĐang truy cập : 17

Máy chủ tìm kiếm : 2

Khách viếng thăm : 15


Hôm nayHôm nay : 4431

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 129336

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 9159889


thi đua khen thưởng
Chuyên đề biển đảo
Trao đỗi nghiệp vụ
Số hóa hồ sơ tài liệu
Lịch xét xử